پرش به محتوا

راهنماها

IPv4 و IPv6: تفاوت در چیست

دو سامانه نشانی‌دهی که کنار هم کار می‌کنند — و این در عمل چه معنایی دارد.

چرا اصلاً دو تا داریم

IPv4 زمانی طراحی شد که اینترنت یک شبکه پژوهشی بود و اندکی بیش از چهار میلیارد نشانی می‌دهد. آن زمان بی‌پایان به نظر می‌رسید. امروز کافی نیست: ذخایر مرکزی سال‌هاست تمام شده و نشانی‌ها بازفروخته می‌شوند نه واگذار.

IPv6 این را با نشانی‌هایی به‌مراتب بلندتر حل می‌کند — ۱۲۸ بیت به‌جای ۳۲. حجمی که به دست می‌آید چنان است که در آینده قابل پیش‌بینی سخنی از کمبود نخواهد بود. بهایش این است که این دو پروتکل با هم حرف نمی‌زنند: یک میزبان تنها-IPv6 نمی‌تواند مستقیم به سروری تنها-IPv4 برسد، پس تقریباً همه اتصال‌های امروزی هر دو را با هم دارند.

تفاوت‌هایی که در عمل دیده می‌شوند

ویژگی IPv4 IPv6
طول نشانی ۳۲ بیت ۱۲۸ بیت
نگارش 192.0.2.1 2001:db8::1
ذخیره نشانی تمام شده عملاً پایان‌ناپذیر
ترجمه نشانی تقریباً همه‌جا لازم معمولاً لازم نیست
همه‌پخشی دارد جایش را چندپخشی گرفته
اندازه معمول زیرشبکه متغیر، اغلب /24 تقریباً همیشه /64

خواندن یک نشانی IPv6

نشانی‌های IPv6 ترسناک‌تر از آن‌اند که هستند. هشت گروه چهار رقمی شانزده‌شانزدهی‌اند و دو قاعده نگارش را کوتاه می‌کنند: صفرهای آغازین هر گروه حذف می‌شوند و یک دنباله از گروه‌های تماماً صفر با دو دونقطه جایگزین می‌شود.

پس 2001:0db8:0000:0000:0000:0000:0000:0001 به 2001:db8::1 تبدیل می‌شود. دو دونقطه دقیقاً یک بار می‌تواند بیاید، وگرنه دیگر نمی‌شد فهمید هر کدام جای چند گروه صفر را گرفته است.

بازشناختن پیشوند

  • 2000::/3 — مسیریابی‌پذیر جهانی، یعنی نشانی واقعی اینترنت.
  • fe80::/10 — پیوند-محلی؛ روی هر دستگاهی پیدا می‌شود، چه IPv6 واقعی داشته باشد و چه نه.
  • fc00::/7 — برای کاربرد خصوصی، تقریباً معادل 192.168 در IPv4.
  • ::1 — خود رایانه، معادل 127.0.0.1.

چرا گذار این‌قدر طول کشیده

چون کسی نمی‌تواند تاریخی برای گذار تعیین کند. تا وقتی بخشی از اینترنت تنها با IPv4 در دسترس باشد، هر اتصالی باید IPv4 را نگه دارد؛ و تا وقتی همه IPv4 را نگه دارند، فشاری برای رفتن به IPv6 پدید نمی‌آید. ترجمه نشانی هم با تحمل‌پذیر کردن ادامه زندگی روی IPv4، از این فشار کاست.

با این حال پیشرفت چشمگیر است: در بسیاری از شبکه‌های همراه IPv6 به قاعده تبدیل شده و بخش بزرگی از ترافیک به بزرگ‌ترین سرویس‌ها همین حالا از آن می‌گذرد.

پشته دوگانه چه معنایی دارد

بیشتر اتصال‌ها هر دو را دارند. مرورگر برای هر اتصال با روش Happy Eyeballs انتخاب می‌کند: هر دو تلاش را آغاز می‌کند و از آنکه زودتر پاسخ داد استفاده می‌کند. به همین دلیل مسیر معیوب IPv6 معمولاً با کندی خود را نشان می‌دهد نه با خطایی روشن — مرورگر منتظر می‌ماند، تسلیم می‌شود و به IPv4 برمی‌گردد.

نتیجه عملی هم همین است: یک سایت بسته به مسیر ممکن است گاهی یک نشانی و گاهی نشانی دیگری از شما ببیند. نتیجه‌های متفاوت در دو صفحه بررسی خطا نیست، رفتار عادی پشته دوگانه است.

پرسش‌های متداول

آیا به IPv6 نیاز دارم؟

برای گشتن روزمره در وب معمولاً نه، چون عملاً همه چیز هنوز با IPv4 در دسترس است. اهمیتش پشت CGNAT پیدا می‌شود: آنجا IPv6 اغلب تنها راه در دسترس کردن یک سرویس از بیرون است.

آیا IPv6 سریع‌تر است؟

به‌خودی‌خود نه. ممکن است در شبکه‌هایی که IPv4 از چند لایه ترجمه نشانی می‌گذرد سریع‌تر باشد، اما طول نشانی به‌تنهایی سرعت را بالا نمی‌برد.

آیا IPv6 امن‌تر است؟

ویژگی امنیتی‌ای ندارد که در IPv4 نباشد. بدون ترجمه نشانی، دستگاه‌ها مستقیم‌تر در دسترس‌اند، پس دیوار آتش مسیریاب از یک شبکه تنها-IPv4 مهم‌تر می‌شود.

چرا سیستم من نشانی IPv6 نشان می‌دهد در حالی که IPv6 ندارم؟

چون هر سیستم‌عامل امروزی نشانی‌های پیوند-محلی از fe80: را مستقل از اتصال اینترنت به خودش می‌دهد. این نشانی‌ها از بخش شبکه شما بیرون نمی‌روند و چیزی درباره رسیدن IPv6 به اینترنت نمی‌گویند.

آیا می‌توان IPv4 را خاموش کرد؟

از نظر فنی بله، در عمل معمولاً نه. بخش چشمگیری از اینترنت تنها با IPv4 در دسترس است و بدون سازوکار ترجمه از دسترس شما خارج می‌شود.

ابزارهای مرتبط